Gelir düzeyi düşük ailelerin desteklenmesine yönelik Gelir Tamamlayıcı Aile Destek Sistemi’nde yeni aşamaya geçiliyor. Kamuoyunda “vatandaşlık maaşı” adıyla da bilinen GETAD kapsamında ailelerin gelir durumu ile yaşadıkları il ve ilçedeki temel ihtiyaçların dikkate alınması planlanıyor. Sistemle birlikte mevcut sosyal yardım modelinin aile odaklı ve hane gelirini dikkate alan daha bütünleşik bir yapıya dönüştürülmesi hedefleniyor.

VATANDAŞLIK MAAŞI NEDİR?

Vatandaşlık maaşı olarak anılan uygulamanın resmi adı Gelir Tamamlayıcı Aile Destek Sistemi. GETAD’ın temel amacı, geliri belirlenen seviyenin altında kalan hanelerin gelirini sosyal desteklerle tamamlamak. Yeni sistemde yalnızca nakit ödeme yapılması yerine hanenin ihtiyaç durumuna göre farklı destek modellerinin devreye alınması planlanıyor. Bu kapsamda kira, gıda, enerji ve ısınma giderleri gibi temel ihtiyaçların destek kapsamında değerlendirilebileceği belirtiliyor.

VATANDAŞLIK MAAŞI NE ZAMAN BAŞLAYACAK?

Gelir Tamamlayıcı Aile Destek Sistemi için çalışmalar devam ediyor. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından yapılan açıklamalarda pilot çalışmaların 2026 yılında başladığı ve sistemin 2027 yılında Türkiye geneline yaygınlaştırılmasının hedeflendiği belirtildi.

Bu nedenle vatandaşlık maaşı olarak bilinen GETAD için 2027 yılı öne çıkıyor. Sistemin tüm Türkiye’de hangi tarihte başlayacağına dair kesin gün ise henüz açıklanmadı.

VATANDAŞLIK MAAŞINI KİMLER ALACAK?

GETAD’ın gelir düzeyi belirli bir eşiğin altında bulunan hanelere yönelik olması planlanıyor. Ancak gelir sınırı ve yararlanma şartları henüz kesin olarak açıklanmış değil. Çalışmalar kapsamında ailelerin yalnızca toplam gelirinin değil, yaşadıkları bölgedeki kira, enerji, ısınma ve gıda gibi giderlerinin de dikkate alınması bekleniyor. Bu nedenle aynı gelir seviyesine sahip iki aileye yaşadıkları şehir ve ihtiyaçlarına göre farklı destekler verilebilecek.

HER AİLEYE AYNI PARA ÖDENMEYECEK

Yeni sosyal destek sisteminin en dikkat çeken özelliklerinden biri desteklerin bölgesel ihtiyaçlara göre farklılaştırılması olacak. İl ve ilçe bazında yapılan çalışmalarla hanelerin hangi giderlerde daha fazla desteğe ihtiyaç duyduğu belirlenmeye çalışılıyor.

Örneğin bir bölgede kira desteği öne çıkarken başka bir bölgede ısınma, enerji veya gıda desteğinin ağırlık kazanması mümkün olacak. Bu nedenle vatandaşlık maaşının herkese aynı miktarda yapılan tek tip bir ödeme olması beklenmiyor.

VATANDAŞLIK MAAŞI NE KADAR OLACAK?

Vatandaşlık maaşı için en çok merak edilen konuların başında ödeme miktarı geliyor. Ancak GETAD kapsamında ailelere verilecek destek tutarları henüz resmi olarak açıklanmadı. Destek miktarlarının hane geliri, ailedeki kişi sayısı, yaşanılan bölge ve temel ihtiyaçların aile bütçesindeki ağırlığına göre değişebileceği belirtiliyor. Bu nedenle şu aşamada vatandaşlık maaşı için belirli bir TL tutarından söz etmek mümkün değil.

VATANDAŞLIK MAAŞI BAŞVURUSU BAŞLADI MI?

Gelir Tamamlayıcı Aile Destek Sistemi için Türkiye genelinde vatandaşlardan başvuru alınmaya başlanmış değil. Başvuru tarihleri, başvuruların e-Devlet üzerinden yapılıp yapılmayacağı ve hangi belgelerin isteneceği konusunda henüz resmi bir takvim açıklanmadı. Sisteme ilişkin bütçe ve uygulama çalışmalarının tamamlanmasının ardından başvuru sürecinin de netleşmesi bekleniyor.

GETAD İÇİN GELİR SINIRI NE KADAR OLACAK?

Vatandaşlık maaşından yararlanmak için uygulanacak gelir sınırı da henüz açıklanmadı. Sistemin geliri belirli bir eşiğin altında kalan aileleri kapsaması planlanırken, söz konusu eşik üzerinde çalışmalar sürüyor. Gelir kriterinin kişi başına düşen gelir veya toplam hane geliri üzerinden nasıl uygulanacağı da sistemin ayrıntıları açıklandığında netleşecek.

KİRA, GIDA VE ISINMA DESTEĞİ GÜNDEMDE

Yeni sistem kapsamında sosyal yardımların hanenin gerçek ihtiyaçlarına göre şekillendirilmesi planlanıyor. Geliri yetersiz olan ailelere ihtiyaç durumuna göre kira, gıda, enerji ve ısınma desteği sağlanabilecek. Böylece sosyal yardımların tüm ailelere aynı paket halinde verilmesi yerine bölgesel yaşam maliyetlerine göre farklılaştırılması amaçlanıyor.

2027 BÜTÇESİ SONRASI YENİ ADIMLAR GELEBİLİR

GETAD için il ve ilçe bazında etki analizleri sürerken sistemin finansmanına yönelik bütçe çalışmaları da önem taşıyor. 2027 bütçesinin Meclis sürecinin ardından GETAD için bütçe planlamasının şekillenmesi ve ihtiyaç duyulması halinde yasal düzenlemelerin gündeme gelmesi bekleniyor. Sistemin kapsamı, gelir sınırı, ödeme miktarları ve başvuru şartlarının bu süreçte daha ayrıntılı hale gelmesi bekleniyor.

DAR GELİRLİYE BİR DESTEK DE KİRALIK SOSYAL KONUTTAN

Dar gelirli hanelere yönelik bir diğer destek ise İstanbul’da hayata geçirilen kiralık sosyal konut projesi oldu. Toplam 15 bin konutun kiraya verilmesinin planlandığı projenin ilk etabında 1.071 konut için başvurular 14-25 Eylül 2026 tarihleri arasında alındı. İlk etapta konutlar Başakşehir, Gaziosmanpaşa, Beyoğlu, Güngören, Maltepe, Tuzla, Kartal, Ataşehir, Sancaktepe, Ümraniye, Üsküdar ve Arnavutköy’de bulunuyor.

KİRALAR 10 BİN TL’DEN BAŞLIYOR

Kiralık sosyal konut projesinde 1+1 konutların kira bedelleri 10 bin TL’den başlayacak. 2+1 konutlarda başlangıç kirası 12 bin TL, 3+1 konutlarda 15 bin TL, 4+1 konutlarda ise 18 bin TL olacak. Konutların tesliminden itibaren ilk 12 ay kira artışı yapılmayacak. Tahsis süresi ise en fazla 3 yıl olacak.

VATANDAŞLIK MAAŞINDA SON DURUM NE?

Vatandaşlık maaşı olarak bilinen GETAD için çalışmalar devam ediyor. Mevcut takvime göre sistemin 2027 yılında Türkiye genelinde yaygınlaştırılması hedefleniyor. Ancak vatandaşlık maaşının kesin tutarı, gelir sınırı, başvuru tarihi ve ayrıntılı başvuru şartları henüz açıklanmadı. Bu nedenle sosyal medyada veya çeşitli platformlarda paylaşılan kesin ödeme tutarları ve başvuru tarihleri resmi açıklama yapılıncaya kadar kesin bilgi olarak değerlendirilmemeli.